Aktau ve Mangıstau Çölünde Yürüyüş: Kazakistan'a Varış, Develer ve Karaman Ata Türbesi

Bakü'den Aktau'ya uçtum, Mangıstau bozkırında 3 gün yürüdüm. Havalimanı ulaşımı, para, su ve kamp ipuçlarıyla Kazakistan'a varış ve Karaman Ata yolunu anlattım.

7 मिनट पढ़ने का समय

Aktau ve Mangıstau çölünde yürüyüş: Kazakistan bozkırında uzanan yol ve su boruları

Türkiye'den Moğolistan'a yürüyüşümün 53, 54 ve 55. günlerinde rotam tamamen değişti. İran'daki savaş yüzünden Astara'dan geçemedim, birkaç ay Türkiye'de kaldım ve yola bu kez Hazar'ın öbür kıyısından, Kazakistan'ın Aktau şehrinden devam ettim. Bakü'den uçtum, Aktau havalimanında taksicilerle pazarlık ettim, ücretsiz bir otobüsle şehre girdim. Sonra Mangıstau bozkırında üç gün yürüdüm: develer, kurda benzeyen köpekler, çadırımı yıkan bir fırtına, yol boyunca bana eşlik eden siyah bir köpek ve Karaman Ata türbesinde karşılaştığım hacılar. Bu yazıda o üç günü anlatırken Aktau'ya gidecek ya da bu bozkırda yürümeyi düşünen için pratik bilgileri de paylaşıyorum: havalimanından şehre nasıl gidilir, para nerede bozdurulur, yolda su nasıl idare edilir, nerede kamp kurulur.

Videoyu İzle: Gün 53, Savaş Nedeniyle Kazakistan'a Geçtim

Rota Neden Değişti: Bakü'den Aktau'ya

Bir önceki bölümde Astara'ya kadar gelmiştim ama İran'a geçmemem söylendi. Bir süre bekledim, sonra Türkiye'ye döndüm. Bayram, aile, sponsor işleri ve Yırtık eSIM derken birkaç ay geçti. Yola dönerken Rusya'yı da düşündüm, ancak Rusya bana yalnızca 15 günlük vize veriyor. Kazakistan'da ise 3 ay kalabiliyorum. Yeni plan şu: Kazakistan, ardından Özbekistan ya da Kırgızistan, oradan da Moğolistan.

Bakü'de 10 yıl önce evinde kaldığım Kamran'ın kardeşi İmran'da kaldım. Önceki etapta orada bıraktığım turuncu çantamı aldım, eskiyen kıyafetlerimi attım. Biraz hastaydım ama planı bozmadım. Bakü havalimanının 1. terminalinden Aktau'ya yaklaşık 3 saatlik bir uçuşla geçtim. Uçakta her şey Rusçaydı; Kazakistan'ın bu bölgesinde de Rusça ve Kiril alfabesi her yerde karşına çıkıyor. Uçak bileti ararken kullandığım yöntemleri ucuz uçak bileti rehberimde anlattım.

Aktau Havalimanı: Para, Sınır ve Taksiciler

1. Para bozdurma

Havalimanındaki döviz bürosu 100 euromun yalnızca 50'sini bozdu, karşılığında yaklaşık 27 bin tenge aldım. İlk günler için biraz nakit yeterli oldu, çünkü sonrasında restoranlarda kartla ödeyebildim. Yine de havalimanında küçük bir miktar bozdurup gerisini şehirde halletmeni öneririm.

2. Pasaport kontrolü

Sınır görevlisi beni bir odaya aldı ve sorular sordu: Neden geldin, ne kadar kalacaksın, Müslüman mısın? Turist olduğumu, Özbekistan'a geçeceğimi ve bunun Kazakistan'a ikinci gelişim olduğunu anlattım; ilki 9 yıl önceydi. Sakin cevap verince işlem hızlıca bitti.

3. Havalimanından şehre ulaşım

Taksiciler bana otobüs olmadığını söyledi. Bu doğru değil. Fiyat 5 bin tengeden (o dönem yaklaşık 10 dolar) başladı, ben yürüyüp gittikçe 3 bine, 2 bine, en sonunda 1.500 tengeye düştü. Havalimanındaki danışma masası otobüsün güzergâhını ve saatini veriyor. Şehre klimalı bir otobüs gidiyor; yaklaşık 20 dakika geç geldi. Diğer yolcular kartla ya da QR kodla ödedi, şoför benim büyük banknotumu almadı ve beni ücretsiz götürdü. Sen kartla ödeyebileceğini varsay, yanında bozuk para olsun.

Havalimanına iner inmez internete bağlandım, Yırtık eSIM LTE çekiyordu. Gitmeden önce Kazakistan eSIM paketlerine Yırtık eSIM'den bakabilirsin; ertesi gün bozkırda yerel hattım çekmezken bu bağlantı işime çok yaradı.

Aktau'da Bir Gün ve Bozkıra İlk Adım

Aktau'da deniz manzaralı, yüksek katta bir Airbnb'de kaldım. Sovyet döneminden kalma asansör çalışmıyordu, merdivenleri çantayla çıkmak iyi bir ısınma oldu. Şehirde dikkatimi çeken ilk şey, sürücülerin yaya geçidinde durmasıydı. Duyduğuma göre kurallara uymayan yayalara yaklaşık 20 bin tenge (40 dolar civarı) ceza kesiliyor ve şehirde kameralar yaygın. Bunu yerel halktan duydum, resmî bir bilgi değil.

Bu bölümün sponsoru, yapay zekâ destekli bir dış iskelet olan HyperShell'di. Yaklaşık 1,8 kilo, bacaklara takılıyor ve yürüyüş, koşu, tırmanış gibi modları var. İki bataryayla geliyor; ekonomik modda her biri yaklaşık 20 kilometre gidiyor. İlk 10 kilometrede kapalı tutup sonra açmayı planladım. Bu ücretli bir iş birliğiydi; deneyimimi aşağıda olduğu gibi aktarıyorum.

Kurban Bayramı arifesinde, 26 Mayıs'ta, şehirden çıkıp 20 kilometre ötedeki bir yol kenarı moteline yürüdüm. Hava 19-20 derece, yürümek için ideal. Öğle yemeğini bir Özbek lokantasında yedim: kordak (patatesli et), şubat (fermente deve sütü), nan ve 1 litre su, toplam 4 bin tenge, yaklaşık 8 dolar. Kartla ödedim, garson Türkçe konuşuyordu. Burada bayramda yalnızca 27 Mayıs tatil, kurbanlar arife günü kesiliyor.

Yol boyunca Kazakçanın Türkçeye ne kadar yakın olduğunu fark ettim: "altın", "halk" gibi kelimeler aynı. Eczaneye "darıhana" diyorlar. Samsa, mantı ve beşbarmak her yerde var. Su makinelerinde büyük bir bidonu 20 tengeye dolduruyorsun. Aktau'da çok sayıda Azerbaycanlı yaşıyor. Gün içinde konuştuğum insanların bir kısmı Türklere sıcak baktı, bir kısmı mesafeliydi; Türkiye'de eğitim almanın değerli görüldüğünü de duydum. Yolda ilk kez bir deveyle burun buruna geldim; beklediğimden büyüktü ve açıkçası biraz korktum. Gaz ve su borularını takip ederek motele vardım. Günü 21,46 kilometreyle bitirdim; HyperShell'in bataryası varışa 1 kilometre kala bitti. Odalar burada gecelik yaklaşık 20 dolar.

Videoyu İzle: Gün 54, Çölde Kurtlarla Karşılaştım

Gün 54: Mangıstau Bozkırında 32 Kilometre ve Bavırım

Önümdeki 70 kilometrelik bölümde neredeyse hiçbir şey yoktu. Bu yüzden 20 kiloluk bir yükle çıktım, bunun 10 kilosu suydu. Saat 11.30'da yürümeye başladım, hedefim yolun yarısıydı. Güneş için ense ve yüzü kapatan şapkama geçtim. Beket Ata türbesinin tabelasını gördüm.

Gaz borusu sandığım borular aslında su borusuymuş. Patlayan yerlerden taşan su küçük göletler oluşturuyor, at ve develer buradan içiyor. Hepsinin bir sahibi var; bir çobanın motosikletle deve sürüsünü güttüğünü gördüm. Bu bölümde yerel SIM kartım hiç çekmedi, eSIM ise LTE verdi ve bir arkadaşım beni görüntülü aradı.

Yol boyunca insanlar yine yalnız bırakmadı. Ruslan adında biri durup hal hatır sordu. Polis çevirdi ama gayet dostçaydı, su ve ekmek verdi. Geçen bir adam da ekmek getirdi. Sonra yanıma siyah bir köpek takıldı. Önce adını Kurt koydum, sonra Kazakçada "kardeşim, canım" anlamına gelen Bavırım dedim. Su birikintilerinde yüzdü, çekirge ve kertenkele yedi, akşama kadar peşimden ayrılmadı.

Yolda bir yılan, bir deve leşi, tarantula ya da akrep olduğunu tahmin ettiğim böcekler gördüm. Demir yolunun üstünden kestirme yaptığım yerde büyük pati izlerine denk geldim. Kurtla husky karışımı gibi görünen iri köpekler yaklaştı; Bavırım'ın yanımda olması içimi rahatlattı. Instagram'dan yazan Kazak bir takipçim gecelerin soğuk olacağı konusunda uyardı, bir fırtına da yaklaşıyordu.

Kampı rüzgârdan korunmak için su borularının U şeklinde kıvrıldığı yerin içine kurdum. Akşam yemeğim çeçil peyniri, kuru balık, ekmek, salatalık ve maden suyuydu; Bavırım'la paylaştım. Sivrisinekler gece boyunca rahat vermedi. Çadırda hangi ekipmanları taşıdığımı seyahat ekipmanları rehberimde anlattım.

Videoyu İzle: Gün 55, Çölde Susuz Kaldık

Gün 55: Fırtına, Susuzluk ve Karaman Ata

Gece yağmur ve sert rüzgâr geldi. Çadırın bir ipi koptu ve çadır üstüme çöktü. Sabah soğuktu, saat 7.50'de yola çıktım. Elimde yalnızca 2-2,5 litre su kalmıştı. Bunu üç eşit parçaya bölüp ancak belirlediğim noktalarda içtim. Bozkırda su yönetimi her şeyden önemli: Bir sonraki ikmal noktasını bilmiyorsan suyu hiç bitirme.

Bir köyün yakınından geçerken köy köpekleri Bavırım'a saldırdı ve onu yaraladı. Yolda kaplumbağalar bulduk, bir kartal gördük. Arazi katman katman bir kanyona dönüşüyordu; burasının bir zamanlar deniz altında olduğunu düşündüm. Sonradan yerde midye fosili bulmam da bunu destekliyor gibiydi. Antik yıkıntıların yanından geçtim.

Ayaklarım bu günde kötü durumdaydı: Su toplamış, yer yer kanayan yaralar. Ayakkabılarımın uzun mesafe için uygun olmadığını düşünüp sandalet almayı aklımdan geçirdim. Hurma yiyerek enerji topladım.

Karaman Ata türbesi

Günün dönüm noktası Karaman Ata türbesiydi. Aktau'dan arabayla yaklaşık 3 saat uzaklıkta, uzak bir ziyaret yeri. Oradaki ziyaretçiler bana et, ekmek ve su verdi. 2 litre su aldım, 1 litresini orada içtim. Bana anlattıklarına göre bazı aileler 49. yaş gününü bu türbede kutluyor. Bavırım'la burada vedalaştım; türbede insanlar köpekleri besliyor, yaralı haliyle benimle bozkıra devam etmesinden daha iyiydi.

Türbeden sonra bir yılana neredeyse basıyordum. Araç teklif edenlere teşekkür edip yürümeye devam ettim. Kazakların ilk anda mesafeli durduğunu ama konuşmaya başlayınca çok sıcak olduklarını bu üç günde defalarca gördüm. Kendine özgü mimarisiyle Kazak mezarlıklarının yanından geçip çayhanesi ve oteli olan bir köye ulaştım. Gün 42 kilometre ve 52 bin adımla bitti; Kazakistan'daki en uzun günüm. Ayaklarım için yaklaşık 3 gün dinlenmem gerekiyor.

Aktau ve Mangıstau Bozkırı İçin Pratik Bilgiler

Konu Benim deneyimim
Ulaşım Bakü'den Aktau'ya yaklaşık 3 saatlik uçuş
Havalimanı - şehir Klimalı şehir otobüsü (kart veya QR ile ödeme); taksi pazarlıkla 1.500 tengeye kadar indi
Para Havalimanında 50 euro yaklaşık 27 bin tenge; restoranlarda kart geçti
Yemek Özbek lokantasında doyurucu bir öğün yaklaşık 4 bin tenge (8 dolar)
Konaklama Yol kenarı motellerinde oda gecelik yaklaşık 20 dolar
Su 70 km'lik bölümde ikmal yok; 10 litre taşıdım, yine de son gün suyu bölüştürmem gerekti
Hava (Mayıs sonu) Gündüz 19-20 derece, gece soğuk, fırtına riski
İnternet Yerel hat bozkırda çekmedi, eSIM LTE verdi

Fiyatlar videoyu çektiğimiz dönemdeki yaklaşık rakamlardır, değişmiş olabilir. Şehirde uygun yer bulmak için kullandığım yolları ucuza konaklama rehberimde topladım.

Sık Sorulan Sorular

Aktau havalimanından şehre otobüs var mı?

Evet. Taksiciler olmadığını söylese de havalimanından şehre klimalı bir otobüs gidiyor. Güzergâhı ve saati danışma masasından öğrenebilirsin. Ödeme kartla ya da QR kodla yapılıyor.

Aktau'da para nerede bozdurulur?

Havalimanında döviz bürosu var, ancak benim 100 euromun yalnızca 50'sini bozdu. Havalimanında az bir miktar bozdurup gerisi için şehri ve kart ödemesini kullanmak daha rahat.

Türk vatandaşı Kazakistan'da ne kadar kalabilir?

Ben Kazakistan'da 3 ay kalabildiğimi belirterek rotamı buna göre kurdum. Kurallar değişebileceği için gitmeden önce güncel giriş koşullarını resmî kaynaklardan kontrol et.

Mangıstau bozkırında yürümek güvenli mi?

İnsanlar çok yardımseverdi; polis bile su ve ekmek verdi. Asıl riskler doğadan geliyor: susuzluk, yılanlar, başıboş köpekler ve ani fırtınalar. Yeterli su taşı, kampı rüzgârdan korunaklı bir yere kur ve rotanı birine haber ver.

Karaman Ata türbesi nerede?

Aktau'dan arabayla yaklaşık 3 saat uzaklıkta, bozkırın içinde bir ziyaret yeri. Ben yürüyerek ulaştım; ziyaretçiler orada su ve yemek paylaşıyordu.

Bir önceki yazımda Lenkeran'dan İran sınırındaki Astara'ya yürüdüğüm günü anlatmıştım: Lenkeran'dan Astara'ya yürüyüş. Birkaç gün dinlendikten sonra Beyneu yönüne yürümeye devam edeceğim; yolculuğun devamını bir sonraki yazımda anlatacağım.

Yırtık eSIM 🇰🇿 कज़ाखस्तान eSIM190+ देश, फ़िज़िकल SIM की ज़रूरत नहीं, QR से 2 मिनट में सेटअप।पैकेज देखें
शेयर करें

0 yorum